Radków – dzwony kościoła p. w. św. Doroty i kościoła p. w. św. Andrzeja Boboli
Radków - dwa kościoły, a ile dzwonów? Tego na chwilę obecną nie udało się ustalić, tak jak w pełni nie udało się nakreślić historii tutejszych dzwonów, mimo usilnych starań kilku zapaleńców z Henrykiem Grzybowskim i René Müller’em na czele. Pozostaje liczyć na wsparcie mieszkańców i sympatyków Radkowa.
Fot: Jacek Halicki – aerosky.pl
Radków – dzwony kościoła p. w. św. Doroty i kościoła p. w. św. Andrzeja Boboli
1. dzwony kościoła p. w. św. Doroty
Kościół w Radkowie, wzniesiony w latach 1571–1580, dla protestantów, przejęty w 1624 r. przez katolików, otrzymał wezwanie św. Doroty. Spalił się podczas wielkiego pożaru w 1738 r., który strawił go prawie całkowicie. Odbudowany został w 1740 r. Niewiele wiemy, jaki był w tym czasie los jego dzwonów, bowiem jeden z pierwszych kronikarzy– Naetius, po wizytacji w Radkowie wymienia w swojej księdze dekanalnej 3 dzwony, pisze jednak o wcześniejszym kościele p. w. św. Bartłomieja, datowanym na 1290 r.[1]
N/z: fragment tekstu z Księgi dekanalnej Naetiusa i Kecka, s. 61
Istnienie 3 dzwonów w tutejszym nowym kościele, „które nigdy nie zostały poświęcone” potwierdza też w 1631 w księdze dekanalnej dziekan kłodzki – wielebny Hieronim Keck. Co ciekawe, wspomina on też o zinwentaryzowanym starym kościele „poza granicami miasta” (czyli kościele p. w. św. Bartłomieja – przyp. aut.), w którym zapisuje m. in. 5 zbezczeszczonych ołtarzy i 1 dzwonek na wieży.[2]
N/z: fragment tekstu z Księgi dekanalnej Naetiusa i Kecka, s. 141
Ciekawą informację znajdujemy w dalszej części zapisu Kecka w księdze dekanalnej, który podaje, że „dzwonnik otrzymuje roczną pensję w wysokości 8 szylingów od rady (miasta – przyp. aut.) i 4 szylingów od kościoła.”[3]
N/z: kościół p.w. św. Doroty w Radkowie z "lotu ptaka". Fot: "z.g" w: Rundbrief 03/2017 r., s. 20, w: http://heimatwerk.grafschaft-glatz.de/Rundbrief_2017-1_web.pdf
Przypuszczać można, że dzwony , o których pisali Naetius i Keck uległy stopieniu podczas wielkiego pożaru miasta w 1738 r., w którym spłonęły też całkowicie oba, istniejące wówczas kościoły; św. Doroty i datowany na 1290 r. gotycki kościół św. Bartłomieja na przedmieściach, który służył jako kościół pogrzebowy (nie zajmowałem się nim i jego dzwonami, gdyż po pożarze nigdy już nie został odbudowany – przyp. aut.). Natomiast kościół p. w. św. Doroty został odbudowany do 1740 roku w stylu barokowym, ale wieża została pokryta jedynie prowizorycznym dachem. Jeszcze w 1765 roku stały tylko mury wieży bez żadnych ozdób, dopiero później została ona pokryta kopułą i przeszklonym dachem. (...). Dach ma po zachodniej stronie wieżyczkę z małym dzwonem. [4]
Na jednym ze zdjęć archiwalnych widoczny jest nie tylko dzwon w dzwonnicy wieży, ale i w sygnaturce.
Fot: Emil Patermann w: https://www.abebooks.fr/Luftkurort-W%C3%BCnschelburg-Heuscheuer-Kath-Kirche-Glocken-l%C3%A4uten/32268057393/bd#&gid=undefined&pid=1
Nie natrafiłem, niestety, na więcej informacji o dzwonach Radkowa, więcej - pojawiły się nowe pytania. Jedno ze zdjęć przedstawia sygnaturkę na dachu kościoła, a w niej widoczny mechanizm napędu dzwonu. Może ktoś natrafił na dokładniejsze informacje o nim?
Zbigniew Sobański